depresyon nedir?, çökkünlük, çeşitleri, tedavisi
Tem 8th, 2008 Posted in ruh sağlığı | no comment »Major Depresyon:
Başlıca özelliği çökkün bir duygudurumun veya her şeye karşı bir ilgi kaybının veya artık zevk almamanın olduğu en az 2 hafta süren bir dönemin yaşanmasıdır. İştahta, kiloda, uykuda, hareketlilikte artma veya azalma, enerji azalması, değersizlik düşünceleri, suçluluk duyguları, istenilen konuya odaklanamama, karar verme güçlüğü, yineleyen ölüm ya da intihar düşünceleri veya tasarıları olabilir. Böyle belirtiler üst üste 2 hafta hemen her gün sürmelidir. Bazı kişiler kederli olduklarından çok bedensel yakınmaları üzerinde dururlar (sızılar, ağrılar). Cinsel ilgi veya istek düzeyinde belirgin düşme olabilir. İştah ve kilo genelde azalır ama artması da olabilir. Daha çok uykusuzluk bazen aşırı uyuma olabilir. İntihar riskini kesin olarak öngörmek olanaksızdır. Bu durunda yatarak tedavi zorunluluğu doğabilir. Major depresyon dönemini en fazla andıran yaşam olayı YAS’tır. Ayrıca major depresyon tek başına görülebileceği gibi diğer bazı ruhsal bozukluklarla birlikte de yaşanabilir.
Tedavi görmeyen bir çökkünlük dönemi 6 ay veya fazla sürer, 2 yıl veya uzun süren tam bir depresyona kronik depresyon denmelidir. Bir depresif dönem olguların üçte ikisinde tam düzelir, üçte birinde kısmen düzelir ya da geçmeyebilir. Elem-keder dönemleri insanın doğasında olan yaşantı özellikleridir. Şiddet, süre, klinik açıdan belirli sıkıntıyla, işlevsellik bozulma ölçülerini karşılamadıkça bu tanı düşünülmemelidir.
Tedavide bir antidepresan ilaca yanıt için 2-4 hafta beklemek gerekebilir. %75 olumlu yanıt alınır. En az 6 ay sürdürme tedavisi, yinelemeleri önlemede yardımcıdır. Şok tedavisi (EKT) ancak intihar riski yüksek olduğunda veya psikotik özellikli depresyonda düşünülmelidir. Bilişsel, kişilerarası, davranış psikoterapileri tedavi başarısını arttırabilir.
Yineleyici Depresyon:
Özelliği depresif (çökkün) dönemlerin yinelemesidir. Yineleme diyebilmek için düzelme döneminin en az 2 ayı bulması gerekir. Daha kısa arayla yinelemede ilk hastalık düzelmemiş kabul edilir.
Yineleyici çökkünlükte antidepresan tedavisine ek olarak duygudurum düzenleyici ilaçların kullanımı gerekebilir.
